راهنمای جامع سفارشی‌سازی و مدیریت FileManager در DirectAdmin

مقدمه

FileManager یا مدیریت فایل در DirectAdmin یکی از ابزارهای کلیدی برای کاربران و مدیران سرور است. این ابزار امکان انجام عملیات پایه‌ای روی فایل‌ها و دایرکتوری‌ها را به‌طور مستقیم از طریق کنترل‌پنل فراهم می‌کند.
از جمله این عملیات می‌توان به ایجاد، ویرایش، کپی، جابه‌جایی، تغییر مجوز (chmod)، آپلود، دانلود و حذف فایل‌ها اشاره کرد.

هرچند FileManager امکانات پیش‌فرض مناسبی دارد، اما در بسیاری از مواقع لازم است آن را سفارشی‌سازی کنیم؛ مثلاً:

• جلوگیری از حذف فایل‌های حساس
• تغییر سطح دسترسی فایل‌های آپلودشده
• افزودن پسوندهای دلخواه برای ویرایش مستقیم
• رفع مشکلات دانلود فایل‌ها (نمایش به صورت متن خام)
• مشاهده بخشی از محتوای فایل‌ها بدون دانلود کامل

در ادامه همه این موارد را گام به گام و با جزئیات کامل بررسی می‌کنیم.

جلوگیری از حذف فایل‌های حساس

مشکل رایج

کاربران ممکن است به‌طور ناخواسته فایل‌هایی مانند لینک نمادین /public_html را حذف کنند. این کار می‌تواند باعث از کار افتادن وب‌سایت شود.

راه‌حل

می‌توان با یک اسکریپت، حذف این نوع فایل‌ها را مسدود کرد.

مراحل پیاده‌سازی

ایجاد فایل اسکریپت:

vim /usr/local/directadmin/scripts/custom/filemanager_pre.sh

وارد کردن کد زیر در فایل:

#!/bin/sh
if [ "${button}" = "delete" ]; then
    if env|grep -m1 -q "=/public_html$$"; then
        echo "You cannot delete your public_html link!"
        exit 1
    fi
fi
exit 0

اعطای دسترسی اجرایی به فایل:

chmod 755 /usr/local/directadmin/scripts/custom/filemanager_pre.sh

نکات تکمیلی

• اگر می‌خواهید مسیرهای بیشتری غیرقابل حذف باشند، کافی است شرط‌های if اضافی بعد از بررسی public_html اضافه کنید.
• این روش باعث افزایش امنیت و پایداری سرویس می‌شود، به‌ویژه در سرورهایی که کاربران مبتدی زیادی دارند.

افزودن پسوندهای دلخواه به دکمه “ویرایش” (Edit)

نیاز

به‌طور پیش‌فرض، فقط فایل‌هایی با نوع (MIME Type) متنی در FileManager قابل ویرایش هستند. اگر فایل با پسوند خاصی (مثل .ctp در CakePHP) داشته باشید، امکان ویرایش مستقیم آن وجود ندارد.

راه‌حل

باید آن پسوند را در فایل mime.types سیستم معرفی کنید.

مراحل

1. فایل زیر را باز کنید:
   /etc/mime.types
2. یک خط جدید به این صورت اضافه کنید:
   text/x-php ctp
3. حالا فایل‌های با پسوند .ctp هم مثل فایل‌های متنی قابل ویرایش می‌شوند.

توضیحات تکمیلی

• عبارت text/ در ابتدای نوع MIME ضروری است.
• می‌توانید همین روش را برای سایر پسوندها هم به‌کار ببرید (مثلاً .tpl یا .conf).
• بعد از ویرایش mime.types، برای اطمینان سرویس DirectAdmin را ریستارت کنید.

تغییر مجوز فایل‌های آپلودشده

مشکل

گاهی لازم است فایل‌هایی که کاربران آپلود می‌کنند، به‌صورت خودکار با سطح دسترسی مشخصی ذخیره شوند.

راه‌حل

استفاده از اسکریپت all_post.sh که بعد از آپلود فایل‌ها اجرا می‌شود.

مراحل

ایجاد فایل اسکریپت:

/usr/local/directadmin/scripts/custom/all_post.sh

وارد کردن کد زیر:

#!/bin/sh CHMODVAL=700 ULPATH=/home/${username}${path} setfile() { if [ "$1" = "" ]; then return; fi F=`echo $1 | cut -d/ -f4 | awk '{ print substr($1,1,length($1)-6) }'` chmod ${CHMODVAL} ${ULPATH}${F} } if [ "$command" = "/CMD_FILE_MANAGER/" ] || [ "$command" = "/CMD_FILE_MANAGER" ]; then if [ "$action" = "upload" ]; then setfile $file1 setfile $file2 setfile $file3 setfile $file4 setfile $file5 setfile $file6 setfile $file7 setfile $file8 fi fi exit 0;

تغییر دسترسی:

chmod 755 /usr/local/directadmin/scripts/custom/all_post.sh

توضیحات تکمیلی

• در این مثال سطح دسترسی روی 700 تنظیم شده است، ولی می‌توانید آن را به مقادیر دیگر مثل 644 یا 755 تغییر دهید.
• این قابلیت برای افزایش امنیت فایل‌های حساس (مثلاً اسکریپت‌های PHP) مفید است.

رفع مشکل دانلود فایل به‌صورت متن خام

نشانه‌های مشکل

وقتی کاربر فایل ZIP یا تصویر را از FileManager دانلود می‌کند، به‌جای دانلود، محتوای فایل به‌صورت متن خام (Plain Text) نمایش داده می‌شود.

علت

این مشکل معمولاً به دلیل نبود یا ناقص بودن فایل mime.types یا عدم پیکربندی صحیح DirectAdmin رخ می‌دهد.

مراحل بررسی و رفع

وجود و دسترسی فایل

mime.types: ls -la /etc/mime.types -rw-r--r--. 1 root root 53011 Dec 4 2018 /etc/mime.types

بررسی اینکه انواع فایل موردنظر تعریف شده‌اند:

grep zip /etc/mime.types application/x-bzip2 bz2 application/x-gzip gz tgz application/zip zip

بررسی پیکربندی

DirectAdmin: /usr/local/directadmin/directadmin config | grep mime apachemimetypes=/etc/mime.types

ریستارت سرویس DirectAdmin بعد از اعمال تغییرات.

مشاهده ابتدای یا انتهای فایل‌ها با دستورات Head و Tail

کاربرد

گاهی لازم است بدون دانلود کامل فایل، فقط چند خط ابتدایی یا انتهایی آن را ببینید (مثلاً برای بررسی لاگ‌ها).

روش استفاده

نمایش ۱۰ خط ابتدایی:

/CMD_FILE_MANAGER/file.txt?fm_head=10

نمایش ۵ خط انتهایی:

/CMD_FILE_MANAGER/file.txt?fm_tail=5

توضیحات تکمیلی

• همزمان فقط می‌توان از یکی از گزینه‌های fm_head یا fm_tail استفاده کرد.
• عدد مشخص‌شده (مثل ۱۰ یا ۵) قابل تغییر است.
• محتوای خروجی همیشه با Content-Type: text/plain نمایش داده می‌شود.

جمع‌بندی

FileManager در DirectAdmin علاوه بر امکانات پیش‌فرض، قابلیت‌های گسترده‌ای برای سفارشی‌سازی دارد. مهم‌ترین آن‌ها عبارت‌اند از:

• جلوگیری از حذف فایل‌های مهم مانند /public_html
• افزودن پسوندهای سفارشی برای ویرایش فایل‌ها
• تغییر خودکار سطح دسترسی فایل‌های آپلودشده
• رفع مشکلات MIME Types برای دانلود صحیح فایل‌ها
• مشاهده بخش ابتدایی یا انتهایی فایل‌ها بدون دانلود کامل

با استفاده از این روش‌ها، می‌توانید FileManager را متناسب با نیازهای امنیتی و مدیریتی سرور تنظیم کنید و تجربه بهتری برای کاربران ایجاد نمایید.