مقدمه

قابلیت DirectAdmin Automatic Backup به مدیر سرور اجازه می‌دهد از اطلاعات اکانت‌های موجود روی سرور به‌صورت دوره‌ای و خودکار Backup تهیه کند. به این ترتیب، به‌جای ایجاد دستی Backup برای هر User، می‌توان یک Schedule مشخص تعریف کرد تا DirectAdmin در زمان تعیین‌شده از تمام یا تعدادی از اکانت‌ها Backup بگیرد.

این Backup می‌تواند شامل فایل‌های سایت، Databaseها، Emailها، FTP Accountها و سایر اطلاعات مربوط به Hosting Account باشد و روی خود سرور یا یک FTP Server جداگانه ذخیره شود.

در این مقاله نحوه تنظیم Backup خودکار از طریق بخش Backup and Restore در Admin Level، انتخاب Userها، زمان‌بندی با Cron، تعیین محل ذخیره Backup و تنظیم Rotation برای نگهداری چند نسخه از Backupها را بررسی می‌کنیم.

نکته: در مستندات رسمی DirectAdmin ممکن است این قابلیت با عنوان Admin Backup/Transfer معرفی شده باشد. در رابط DirectAdmin مورد استفاده در این آموزش، این بخش با عنوان Backup and Restore نمایش داده می‌شود. DirectAdmin این سیستم را روش پیشنهادی برای Backup گرفتن از اطلاعات Accountها معرفی می‌کند. (DirectAdmin Docs)

Backup and Restore در DirectAdmin چه کاری انجام می‌دهد؟

در Admin Level می‌توان از بخش:

Admin Tools
> Backup and Restore

برای Backup گرفتن از Userهای DirectAdmin استفاده کرد.

این سیستم برای هر Account یک Backup Archive مستقل ایجاد می‌کند که اطلاعات مربوط به همان User را در خود نگه می‌دارد و بعداً می‌توان آن را از طریق دایرکت ادمین Restore کرد. DirectAdmin از این روش برای Backup و انتقال Accountها بین Serverها نیز استفاده می‌کند.

اطلاعات قابل Backup شامل مواردی مانند:

• Website Files
• Domainها و Subdomainها
• Databaseها و Database Settings
• Email Accountها و Email Data
• FTP Accountها
• Forwarderها
• Autoresponderها
• سایر تنظیمات مربوط به Hosting Account

است.

تفاوت Backup and Restore با System Backup

قبل از شروع باید به تفاوت دو نوع Backup در DirectAdmin توجه کنیم.

DirectAdmin دو سیستم اصلی برای Backup دارد:

DirectAdmin Account Backup

همان سیستمی است که از بخش:

Backup and Restore

استفاده می‌کنیم.

این روش اطلاعات مربوط به Userهای DirectAdmin را Backup می‌کند و قابلیت Restore مستقیم از طریق Panel دارد.

System Backup

DirectAdmin ابزار جداگانه‌ای با عنوان:

System Backup

نیز دارد.

System Backup برای Backup گرفتن از اطلاعات و Configurationهای سطح سیستم استفاده می‌شود؛ از جمله فایل‌هایی مانند:

/etc/exim.conf
directadmin.conf

که داخل Backup معمول User قرار نمی‌گیرند. این ابزار قابلیت سفارشی‌سازی مسیرهای Backup را نیز دارد، اما برخلاف Account Backup دارای Restore یک‌کلیکی نیست.

بنابراین Backup and Restore را نباید معادل Full Image یا Backup کامل سیستم‌عامل Server در نظر گرفت.

ساخت Backup Schedule در DirectAdmin

ابتدا با دسترسی Administrator وارد DirectAdmin شوید و به مسیر زیر بروید:

Admin Tools
> Backup and Restore

سپس گزینه:

Schedule

را انتخاب کنید.

[تصویر: صفحه Backup and Restore و گزینه Schedule]

DirectAdmin تنظیمات Backup را به چهار بخش اصلی تقسیم می‌کند:

WHO
WHEN
WHERE
WHAT

یعنی:

WHO    → از چه کاربرهایی؟
WHEN   → چه زمانی؟
WHERE  → در چه محلی؟
WHAT   → از چه اطلاعاتی؟

این چهار بخش ساختار اصلی Scheduled Backup در DirectAdmin هستند.

مرحله اول: انتخاب Userها در بخش WHO

در قسمت:

WHO

مشخص می‌کنیم از کدام Accountها Backup گرفته شود.

گزینه‌های موجود عبارت‌اند از:

All Users
All Users Except Selected
Selected Users

همچنین گزینه:

Skip Suspended

برای کنار گذاشتن Accountهای Suspended وجود دارد.

All Users

اگر قصد دارید از تمام Accountهای Server Backup بگیرید، گزینه:

All Users

را انتخاب کنید.

یکی از مزایای این گزینه این است که فقط Userهای فعلی را شامل نمی‌شود؛ Accountهایی که در آینده نیز روی Server ساخته شوند به‌صورت خودکار وارد این Backup Job خواهند شد.

برای Backup عمومی Server معمولاً:

All Users

گزینه مناسبی است.

Selected Users

اگر Backup فقط برای Accountهای خاصی نیاز است، می‌توانید:

Selected Users

را انتخاب کرده و Userهای موردنظر را مشخص کنید.

این حالت برای مواردی مانند Backup آزمایشی، Migration یا Accountهایی با Backup Policy متفاوت کاربرد دارد.

All Users Except Selected

با این گزینه از تمام Accountها به‌جز Userهای مشخص‌شده Backup گرفته می‌شود.

Skip Suspended

در صورت فعال کردن:

Skip Suspended

Accountهای Suspended وارد Backup Job نمی‌شوند.

استفاده از این گزینه باید مطابق Backup Policy مجموعه انجام شود؛ زیرا ممکن است همچنان نیاز باشد اطلاعات Accountهای Suspended برای مدت مشخصی نگهداری شوند.

وقتی از گزینه All Users استفاده می‌شود امکان انتخاب این گزینه وجود ندارد.

مرحله دوم: تنظیم زمان Backup در بخش WHEN

در بخش:

WHEN

دو حالت اصلی وجود دارد:

Now
Cron Schedule

اگر هدف اجرای خودکار و دوره‌ای Backup است، باید:

Cron Schedule

را انتخاب کنیم.

تنظیم Backup روزانه

DirectAdmin برای Schedule از ساختار Cron استفاده می‌کند و فیلدهای زیر را نمایش می‌دهد:

Minute
Hour
Day of Month
Month
Day of Week

برای مثال اگر بخواهیم Backup هر روز ساعت 02:00 اجرا شود:

معادل Cron:

0 2 * * *

خواهد بود.

یعنی Backup هر روز ساعت 02:00 اجرا می‌شود.

نمونه Backup هفتگی

برای مثال اگر Backup باید هر جمعه ساعت 03:00 اجرا شود:

0 3 * * 5

خواهد بود.

چه زمانی برای Backup مناسب‌تر است؟

Backup گرفتن از تعداد زیادی Hosting Account می‌تواند باعث افزایش مصرف:

• CPU
• Disk I/O
• Network
• عملیات Compression
• Database Dump

شود.

به همین دلیل بهتر است Backupهای حجیم در ساعت‌هایی اجرا شوند که Load سرور پایین‌تر است.

DirectAdmin نیز برای Serverهای دارای Userهای حجیم یا Backupهای سنگین روش‌هایی برای مدیریت زمان و Load هنگام Backup ارائه کرده است. (Dealing with large users and backup timings)

مرحله سوم: انتخاب محل Backup در بخش WHERE

در قسمت:

WHERE

مشخص می‌کنیم Backup در چه محلی ذخیره شود.

دو گزینه اصلی عبارت‌اند از:

Local
FTP

ذخیره Backup به‌صورت Local

در صورت انتخاب:

Local

باید مسیر ذخیره Backupها را مشخص کنید.

مسیر پیش‌فرض Backupهای Admin:

/home/admin/admin_backups

است.

برای مثال:

Local Path:
/home/admin/admin_backups

محدودیت Local Backup

Local Backup برای Recovery سریع مفید است، اما بهتر است تنها نسخه Backup نباشد.

اگر اطلاعات اصلی و Backup روی همان Server یا Storage قرار داشته باشند، مشکلاتی مانند:

• خرابی Disk
• خرابی File System
• از دست رفتن VPS
• حذف اشتباه اطلاعات
• Compromise شدن Server

می‌توانند هر دو نسخه را تحت تأثیر قرار دهند.

به همین دلیل بهتر است حداقل یک نسخه Backup روی Storage جدا از Server اصلی نگهداری شود.

برای اطلاع بیشتر از استراتژی اصولی بک‌آپ گیری مقاله استراتژی 1-2-3 را مطالعه کنید.

ذخیره Backup روی FTP Server

DirectAdmin به‌صورت Built-in امکان ارسال Backupها به یک Remote FTP Server را نیز فراهم می‌کند. طبق مستندات فعلی، FTP روش Remote Backup داخلی این سیستم است و امکان استفاده از FTPS نیز وجود دارد. (Backup to remote locations — DirectAdmin Docs)

گزینه:

FTP

را انتخاب کنید.

سپس اطلاعات Connection را وارد کنید.

فیلدها شامل موارد زیر هستند:

IP
Username
Password
Remote Path
Port
Secure FTP

پورت پیش‌فرض FTP نیز:

21

است.

Secure FTP چیست؟

اگر Backup Server از FTPS پشتیبانی می‌کند می‌توان گزینه:

Secure FTP

را فعال کرد.

SFTP از SSH استفاده می‌کند، درحالی‌که قابلیت Remote Backup داخلی DirectAdmin بر اساس FTP/FTPS است.

مرحله چهارم: تنظیم Append و Backup Rotation

در قسمت WHERE گزینه دیگری با عنوان:

Append

وجود دارد.

این قسمت برای مشخص کردن Pathهای متفاوت برای Backupهای دوره‌ای استفاده می‌شود و نقش مهمی در نگهداری چند نسخه Backup دارد.

DirectAdmin در حال حاضر برای این سیستم یک گزینه Native مانند:

Keep Last 7 Backups

ندارد.

به‌جای آن می‌توان از Append استفاده کرد. در ادامه نمونه‌هایی از نتایج appendهای مختلف آورده شده است.

اگر Append روی Nothing باشد

اگر مقدار:

Append: Nothing

باشد و Backup هر روز در همان Path اجرا شود، Backup قبلی با Backup جدید جایگزین می‌شود.

در نتیجه عملاً فقط آخرین Backup باقی می‌ماند.

نگهداری 7 Backup روزانه

برای نگهداری یک Backup برای هر روز هفته می‌توان:

Day of Week

را انتخاب کرد.

در این حالت Backupها در مسیرهای مربوط به روزهای هفته ذخیره می‌شوند.

برای مثال:

Monday
Tuesday
Wednesday
Thursday
Friday
Saturday
Sunday

وقتی هفته بعد دوباره Monday فرا برسد، Backup جدید جای Backup Monday قبلی را می‌گیرد.

بنابراین:

Daily Backup + Day of Week

عملاً Retention هفت Backup روزانه ایجاد می‌کند. DirectAdmin نیز همین روش را به‌عنوان نمونه برای Retention هفت‌روزه معرفی می‌کند.

Backup ماهانه

اگر یک Backup ماهانه تعریف شود و Append روی:

Month

قرار گیرد، یک Backup برای هر ماه نگهداری می‌شود.

با رسیدن همان ماه در سال بعد، نسخه قبلی جایگزین خواهد شد و در نتیجه می‌توان تا 12 نسخه ماهانه ایجاد کرد.

استفاده از Full Date

DirectAdmin از مقادیر سفارشی مبتنی بر strftime نیز پشتیبانی می‌کند.

برای مثال:

%F

خروجی مشابه زیر ایجاد می‌کند:

2026-08-12

در این حالت هر روز یک Path جدید ایجاد می‌شود و Backup قبلی Overwrite نخواهد شد.

برای مثال:

2026-08-10
2026-08-11
2026-08-12

اما در این روش Backupهای قدیمی خودکار حذف نمی‌شوند.

DirectAdmin هشدار می‌دهد که استفاده از Full Date بدون Cleanup می‌تواند در نهایت باعث پر شدن حافظه مصرفی شود.

اگر از این روش استفاده می‌کنید باید یک Retention Policy جداگانه برای حذف Backupهای قدیمی داشته باشید.

نکته بسیار مهم درباره مسیر Backup

در صورت استفاده از Dynamic یا Custom Append باید مسیر Backup با دقت انتخاب شود.

برای Backupهای مربوط به Admin، مسیری مانند:

/home/admin/admin_backups/Wednesday

صحیح است؛ زیرا admin_backups یکی از Directoryهایی است که DirectAdmin هنگام Backup از Home Directory نادیده می‌گیرد.

اما مسیری مانند:

/home/admin/admin_backups_Wednesday

می‌تواند مشکل‌ساز شود.

اگر خود Account مربوط به admin نیز Backup شود، DirectAdmin ممکن است Folder حاوی Backup را دوباره داخل همان Backup قرار دهد و یک فرآیند Recursive ایجاد شود که در نهایت دیسک را پر کند. DirectAdmin به‌طور مشخص درباره این سناریو هشدار داده است.

بنابراین Backupهای Admin را بهتر است زیر مسیر اصلی:

/home/admin/admin_backups/

نگه دارید.

مرحله پنجم: انتخاب اطلاعات در بخش WHAT

در قسمت:

WHAT

مشخص می‌کنیم از چه اطلاعاتی Backup گرفته شود.

دو انتخاب اصلی وجود دارد:

All Data
Selected Data

All Data

اگر هدف Backup کامل Hosting Accountها است:

All Data

را انتخاب کنید.

این گزینه برای Backup عمومی Userهای Server مناسب‌تر است.

Selected Data

اگر فقط اطلاعات خاصی نیاز دارید:

Selected Data

را انتخاب کنید.

DirectAdmin امکان انتخاب موارد زیر را فراهم می‌کند:

• Domains Directory
• Subdomain Lists
• FTP Accounts
• FTP Settings
• Database Settings
• Database Data
• Forwarders
• E-mail Accounts
• E-mail Data
• E-mail Settings
• Vacation Messages
• Autoresponders
• Mailing Lists
• Deleted Trash Data

مثال: Backup فقط از Databaseها

اگر فقط Databaseها موردنظر هستند، می‌توان حداقل:

Database Settings
Database Data

را انتخاب کرد.

DirectAdmin نیز همین ترکیب را برای Backup اطلاعات Database مثال می‌زند.

برای Backup و Restore مستقل یک Database می‌توانید مقاله دانلود و آپلود بکاپ دیتابیس در DirectAdmin را مطالعه کنید.

مرحله ششم: ایجاد Schedule

پس از تنظیم بخش‌های:

WHO
WHEN
WHERE
WHAT

تمام مقادیر را یک بار دیگر بررسی کنید.

برای مثال یک Backup Job روزانه ممکن است به شکل زیر باشد:

WHO:
All Users

WHEN:
Every Day - 02:00

WHERE:
Remote FTP

APPEND:
Day of Week

WHAT:
All Data

یعنی:

Backup روزانه از تمام Userها، ذخیره روی Remote FTP و نگهداری هفت نسخه روزانه.

در پایان روی:

Schedule

کلیک کنید.

DirectAdmin فرآیند را ذخیره می‌کند و Backup در زمان مشخص‌شده اجرا خواهد شد. Jobهای برنامه ریزی شده نیز بعداً از همین بخش قابل مشاهده و ویرایش هستند.

قبل از اعتماد به Backup خودکار، یک Backup آزمایشی بگیرید

قبل از اینکه به Scheduled Backup اتکا کنید، بهتر است یک بار Backup را به‌صورت دستی اجرا کنید.

در قسمت:

WHEN

گزینه:

Now

را انتخاب کنید.

سایر تنظیمات را مشابه Backup Job اصلی قرار دهید و Backup را اجرا کنید.

سپس بررسی کنید:

• Backup ایجاد شده است.
• Destination صحیح است.
• Remote FTP قابل دسترسی است.
• Databaseها بدون Error Dump شده‌اند.
• Storage فضای کافی دارد.
• Userهای موردنظر Backup شده‌اند.

پس از موفقیت Backup آزمایشی، Scheduled Job را ایجاد کنید.

مشاهده وضعیت Backup

DirectAdmin دارای Backup Progress Monitor است.

بعد از شروع Backup، با Refresh کردن صفحه Backup ممکن است Tab زیر نمایش داده شود:

IN PROGRESS

در این قسمت می‌توان User در حال Backup و Progress عملیات را مشاهده کرد.

ارسال Notification بعد از پایان Backup

در Backup/Restore Settings مربوط به Admin می‌توان DirectAdmin را طوری تنظیم کرد که بعد از پایان Backup یک Message ارسال کند. این بخش همچنین برخی تنظیمات Restore مانند NameServer و SPF را کنترل می‌کند.

برای Scheduled Backup فعال بودن Notification مفید است؛ زیرا Administrator می‌تواند Failureهای Backup را سریع‌تر شناسایی کند.

بررسی Backupهای Local از طریق SSH

اگر Backupها به‌صورت Local ذخیره شده باشند، مسیر پیش‌فرض Admin:

/home/admin/admin_backups

است.

برای مشاهده Backupها:

ls -lah /home/admin/admin_backups

و برای بررسی فضای Storage:

df -h

استفاده کنید.

اگر Backupهای Date-based یا چند Generation نگهداری می‌کنید، بررسی Disk Usage اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

یک Backup Strategy ساده برای DirectAdmin Server

یک نمونه ساده برای Server Hosting می‌تواند شامل دو Job باشد.

Backup روزانه

WHO       → All Users
WHEN      → Daily at 02:00
WHERE     → Remote FTP
APPEND    → Day of Week
WHAT      → All Data

نتیجه:

7 Daily Backups

خواهد بود.

Backup ماهانه

یک Job جداگانه نیز می‌تواند به شکل زیر تنظیم شود:

WHO       → All Users
WHEN      → Monthly
WHERE     → Remote FTP
APPEND    → Month
WHAT      → All Data

که می‌تواند تا 12 Generation ماهانه ایجاد کند. این الگو بر اساس Rotation مبتنی بر Append که DirectAdmin مستند کرده است کار می‌کند.

تعداد و مدت نگهداری Backupها باید بر اساس حجم اطلاعات، Storage موجود، اهمیت Data و Backup Policy مجموعه تعیین شود.

اشتباهات رایج و عیب‌یابی

۱. Backup فقط روی همان Server ذخیره می‌شود

Local Backup برای Recovery سریع مفید است، اما اگر کل Server یا Disk از دست برود، ممکن است Backup نیز از دسترس خارج شود.

برای Serverهای Production بهتر است حداقل یک نسخه خارج از Server اصلی نگهداری شود.

۲. Append روی Nothing باقی مانده است

اگر Backup روزانه اجرا شود و:

Append: Nothing

باشد، Backup جدید جای Backup قبلی را می‌گیرد و فقط آخرین Generation باقی خواهد ماند.

اگر چند نسخه Backup نیاز دارید از یک Append Strategy مناسب استفاده کنید.

۳. استفاده از Full Date بدون Cleanup

اگر:

%F

استفاده شود، هر روز یک Directory جدید ایجاد خواهد شد.

اگر Cleanup تعریف نشده باشد، Backupها دائماً افزایش پیدا می‌کنند و ممکن است Storage پر شود. DirectAdmin نیز درباره این موضوع هشدار می‌دهد.

۴. استفاده از مسیر اشتباه برای Admin Backup

مسیر:

/home/admin/admin_backups/Wednesday

مناسب است.

اما:

/home/admin/admin_backups_Wednesday

ممکن است هنگام Backup گرفتن از Account مربوط به admin باعث Recursive Backup شود و Disk را پر کند.

۵. Userهای جدید Backup نمی‌شوند

اگر هنگام ساخت Job از:

Selected Users

استفاده کرده باشید، Accountهایی که بعداً ایجاد می‌شوند خودکار به لیست اضافه نمی‌شوند.

برای Backup عمومی Server از:

All Users

استفاده کنید؛ DirectAdmin اعلام می‌کند این گزینه Userهای آینده را نیز شامل می‌شود.

۶. Backup در ساعات شلوغ Server اجرا می‌شود

Backup گرفتن هم‌زمان از تعداد زیادی Account می‌تواند Server Load را افزایش دهد.

در صورت مشاهده Performance Problem:

• زمان Backup را تغییر دهید.
• Disk I/O را بررسی کنید.
• Accountهای حجیم را شناسایی کنید.
• فضای Storage را بررسی کنید.

برای Serverهای بزرگ می‌توانید مستندات رسمی Dealing with large users and backup timings را نیز بررسی کنید.

۷. Remote Backup با FTP انجام نمی‌شود

در صورت Failure موارد زیر را بررسی کنید:

FTP IP
FTP Port
Username
Password
Remote Path
Firewall
Free Space

DirectAdmin همچنین روش‌هایی برای Troubleshooting انتقال FTP Backup ارائه کرده است. (Backup to remote locations)

۸. Backup وجود دارد اما Restore هیچ‌وقت تست نشده است

موفق بودن Backup Job به‌تنهایی تضمین نمی‌کند که Recovery در زمان نیاز بدون مشکل انجام خواهد شد.

به‌صورت دوره‌ای:

• Backup Archive را بررسی کنید.
• یک Account آزمایشی Restore کنید.
• Website Files را بررسی کنید.
• Database را بررسی کنید.
• Login و Emailهای Account را در صورت نیاز تست کنید.

Backup زمانی ارزش عملی دارد که Restore آن نیز قابل انجام باشد.

مطالعه بیشتر

برای Backup و Restore مستقل Database می‌توانید مقاله دانلود و آپلود بکاپ دیتابیس در DirectAdmin را مطالعه کنید.

برای Backup گرفتن از سطح User نیز مقاله آموزش بکاپ‌گیری در هاست DirectAdmin مرتبط است.

مستندات رسمی DirectAdmin:

• Backup / Restore / Migration — DirectAdmin Docs
• Backup to remote locations — DirectAdmin Docs
• Dealing with large users and backup timings — DirectAdmin Docs

برای بررسی Cron Expressionها نیز می‌توانید از Crontab Guru استفاده کنید.

جمع‌بندی

برای تنظیم DirectAdmin Automatic Backup در سطح Administrator ابتدا وارد:

Admin Tools
> Backup and Restore

شوید و یک Backup Schedule جدید ایجاد کنید.

تنظیم Backup بر اساس چهار بخش اصلی انجام می‌شود:

WHO    → Userهای موردنظر
WHEN   → زمان اجرای Backup
WHERE  → محل ذخیره Backup
WHAT   → اطلاعات موردنظر

برای Backup عمومی Hosting Accountهای Server می‌توان از تنظیمی مشابه زیر استفاده کرد:

WHO       → All Users
WHEN      → Cron Schedule
WHERE     → Remote FTP
APPEND    → Day of Week
WHAT      → All Data

DirectAdmin از Append برای ایجاد Pathهای مختلف Backup استفاده می‌کند و چون این سیستم Retention Count مستقل ندارد، گزینه‌هایی مانند Day of Week می‌توانند برای ایجاد Rotation ساده هفت‌روزه استفاده شوند.

همچنین Backup and Restore مربوط به اطلاعات Hosting Accountها است و جایگزین Backup کامل Operating System و Configurationهای سطح Server نیست. برای داشتن Recovery مناسب، Backup باید روی Storage جداگانه نگهداری، Monitoring و به‌صورت دوره‌ای Restore Test شود.