FTP چیست؟

اگر شما در حوزه IT فعّالیت داشته باشید، حتماً به کلمه‌ی  FTPبرخورد کرده‌اید. همچنین شاید تا حدودی با کاربردهای ftp آشنا باشید. در این مقاله قصد داریم نحوه راه‌اندازی Filezilla server را بر روی windows server قدم به قدم آموزش دهیم.

بهتر است در ابتدا تعریف پروتکل FTP را داشته باشیم. FTP مخفّف File Transfer Protocol است که در سال ۱۹۷۱توسط شخصی به نامAbhay Bhushan  و تحت عنوان RFC114 در بستر اینترنت انتشار و توسعه پیدا کرد. FTP از پروتکل‌های پرکاربرد و قدیمی‌ اینترنت است که  یکی از راه‌های آسان برای انتقال فایل‌ها (مخصوصاً فایل‌های نسبتاً حجیم) محسوب می‌شود. برای آشنایی بیشتر FTP و کاربردهای آن این لینک را بررسی بفرمایید.

اگر وب‌سایت دارید، سرور FTP یک ابزار ضروری و کارآمد برای شما می‌باشد. یک FTP Server فولدرهایی را برای انتقال فایل در اختیار کاربر قرار می‌دهد. کاربران به کمک اطلاعات اتصال به FTP Account به این سرور متصل می‌شوند و از طریق نرم‌افزارهای مختلف (مانند File Zilla و Cute FTP و…) امکان دانلود فایل از سرور و آپلود فایل به سرور را پیدا می‌کنند.

به دو روش می‌توان روی سرور، FTP Server راه اندازی نمود، پیش‌تر در این مقاله در مورد راه‌اندازی FTP روی سرور از طریق roleهای ویندوز سرور، صحبت کردیم، در این آموزش قصد داریم نحوه راه‌اندازی Filezilla server که راهکاری آسانتر است، قدم به قدم با هم پیش ببریم.

راه‌اندازی Filezilla server

ابتدا از وب سایت اصلی fileZilla، آخرین ورژن Filezilla Server  را دانلود می‌کنیم.

سپس فایل exe دانلود شده را در سرور ویندوزی اجرا می‌کنیم تا Installation Wizard آغاز شود، روی دکمه‌ی I Agree کلیک می‌کنیم.

نوع Filezilla server را روی Standard قرار می‌دهیم و به مرحله‌ی بعدی می‌رویم.

در این بخش مسیر نصب نرم افزار را تعیین می‌کنیم و معمولاً مسیر پیش‌فرض (C:\Program Files (x86 را تغییر نمی‌دهیم و Next را می‌زنیم.

گزینه‌ی (Install as service, started with windows(default را انتخاب و روی Next کلیک می‌کنیم.

سپس گزینه‌ی (Start if user logs on, apply to all users (default را انتخاب می‌کنیم و روی Install کلیک می‌کنیم.

مطابق تصویر زیر، مشاهده می‌کنیم که نصب Filezilla Server در حال انجام است.

پس از اتمام مراحل نصب، روی دکمه‌ی Close کلیک می‌کنیم.

تا اینجا مراحل راه‌اندازی Filezilla server به اتمام رسید. اکنون باید آن را کانفیگ یا پیکربندی نماییم.

کانفیگ FileZilla Server

مفهوم کانفیگ، به معنای آن است که تنظیمات دسترسی userها و shared folderها را مطابق با policyها انجام دهیم، برای مثال، اگر بخواهیم دسترسی Ftp را به یک IP خاص محدود کنیم یا تعداد Connectionهای یک یوزر را محدود نماییم.

به همین جهت در سرور ابتدا یک Folder برای FTP در نظر می‌گیریم (این فولدر در ادامه همان shared folder ما خواهد بود

اکنون نرم افزار FileZilla Server را باز می‌کنیم، در اطلاعات مشاهده شده، چیزی را تغییر نمی‌دهیم و تنها روی connect کلیک می‌کنیم
مانند تصویر زیر، روی گزینه‌ی gourp کلیک می‌کنیم.

در مرحله‌ی زیر، روی دکمه‌ی add کلیک می‌کنیم.

به  gourp مورد نظرمان یک نام اختصاص می‌دهیم ( ما در اینجا نام گروه gourp2 را قرار دادیم)

در بخش Group Setting، تیک گزینه‌ی Enable Access را می‌زنیم تا این گزینه فعّال شود، در قسمت Connection Setting، در صورتیکه بخواهیم User limit برای Group سِت شود که در واقع یک محدودیت Connection هست، گزینه‌ی Bypass userlimit of server را فعّال و در فیلد Maximum Connection Count تعداد Connection مدنظر را درج می‌نماییم و اگر بخواهیم فقط تعداد محدودی IP خاص به این سرور متصل شوند، در فیلد Connection Limit Per IP تعداد IPها را درج می‌کنیم.

در قسمت page روی گزینه‌ی shared folder کلیک ، در قسمت وسط صفحه بخش Directories روی دکمه‌ی Add کلیک و فولدری که جهت FTP ایجاد کرده بودیم را add می‌کنیم و در صورتیکه بخواهیم Permission خاصی به این فولدر بدهیم مانند read و write و… آن را تیک می‌زنیم.

در قسمت page روی گزینه‌ی Speed limits کلیک و در بخش Download Speed Limit می‌توان میزان دانلود از FTP را محدود و در بخش Upload Speed Limit روی آپلود به FTP محدودیت قرار داد، البته منطقی‌تر این هست که محدودیتی روی آپلود و دانلود قرار نگیرد تا اختلالی در روند کار userها ایجاد نشود.

اگر بخواهیم دسترسی آی‌پی‌های خاصی را به FTP Serverتان محدود کنیم، می‌توان در قسمت page، گزینه‌ی IP Filter، آن IP مورد نظر را در بخش The following IP address are not allowed to connect the server اضافه و در صورتیکه بخواهیم یک آی‌پی محدود شده را بطور استثنا، دسترسی دهید، آن را در بخش Exclude the following IPs from the list of disallowed IPs, thus enabling access again می‌بایست آن را اضافه نماییم.

تا اینجا ساخت  به اتمام رسید

حال باید برای FTP Clientها User ایجاد کنیم.

روی گزینه‎‌ی User کلیک می‌کنیم.

مطابق با تصویر زیر، روی Add کلیک می‌کنیم.

و به User مورد نظرمان یک نام اختصاص می‌دهیم ( در اینجا نام گروه User 2 را قرار دادیم) و User را در Groupی که ساختیم add می‌کنیم.

سپس در بخش Account Setting به User یک Password اختصاص می‌دهیم، و اگر بخواهیم Connectionهای این User به FTP Server دارای محدودیت باشد، گزینه‌ی Bypass userlimit of server را فعّال و مقدار Connection مدنظر را در فیلد Maximum Connection Count درج می‌نماییم.

اگر بخواهیم که این User فقط بصورت TLs به سرور متصل گردد، گزینه‌ی Force TLS for user login را انتخاب می‌نماییم.

در این مرحله دسترسی User را به فولدر FTP Server مشخص می‌کنیم و در صورتیکه بخواهیم Permission خاصی به این فولدر و یا فایل‌ها بدهیم مانند read و write و… آن را تیک می‌زنیم.

در قسمت page بخش Speed Limit می‌توانیم برای download از ftp و Upload به ftp محدودیت در سرعت قرار دهیم.

در صورتیکه بخواهیم دسترسی آی‌پی‌های خاصی را به FTP Server محدود کنیم در قسمت page روی IP Filter کلیک و آن IP مورد نظر را در بخش The following IP address are not allowed to connect the server اضافه می‌نماییم و در صورتیکه بخواهیم به یک آی‌پی دارای محدودیت اتصال، استثناً دسترسی دهیم آن را در بخش Exclude the following IPs from the list of disallowed IPs, thus enabling access again  اضافه می‌کنیم.

روی Ok کلیک می‌کنیم.

اکنون با اطلاعات Userی که ساختیم از طریق یک نرم افزار FTP Client مانند File zilla می‌توانیم به FTP Server متصل شویم.

البته در نظر داشته باشید که می‌بایست پورت‌های مربوط به FTP در فایروال سرور allow شود که آموزش آن را در این لینک می‌توانید مطالعه نمایید.